Đề kiểm tra ngữ văn lan tỏa tinh thần ‘Sống đẹp’ từ cuộc thi Báo Thanh Niên

Huyền Linh 139 lượt xem 24 Tháng Tư, 2024

Sáng 24.4, học sinh lớp 9 Trường THCS Minh Đức (Q.1, TP.HCM) làm bài kiểm tra môn ngữ văn có chủ đề xuyên suốt ‘Sống đẹp’, với ngữ liệu ở phần đọc hiểu là đoạn trích của những bài viết về cuộc thi ‘Sống đẹp’ do Báo Thanh Niên tổ chức.

1 11
Đề kiểm tra môn ngữ văn lớp 9 của Trường THCS Minh Đức (Q.1, TP.HCM) sử dụng ngữ liệu là bài viết về cuộc thi Sống đẹp của Báo Thanh Niên
NTCC

Theo đó, đề bài kiểm tra ngữ văn của Trường THCS Minh Đức (Q.1) đã sử dụng 2 văn bản:

Văn bản 1: Cuộc thi viết “Sống đẹp” do Báo Thanh Niên tổ chức như một điểm nhấn, một dòng chảy mát lành, tạo nhiều cảm xúc đẹp. Nội dung được chuyển tải nhiều nhất trong cuộc thi viết “Sống đẹp” là các gương mặt thiện nguyện, những người tự nguyện làm một nhịp cầu, dang tay với những mảnh đời bất hạnh, lao tới những miền khốn khó. Họ, trước hết là những người rất đỗi bình thường, thậm chí còn nhiều khiếm khuyết về cơ thể, như chị Nguyễn Thị Nhung, trưởng nhóm Thiện nguyện Hạc Giấy ( trong bài Người mang hạc giấy đi khắp muôn nơi của Liên Liên – Hà Nội), như cô Ba Đúa chèo đò ở Sóc Trăng (trong bài Đơn giản hóa nỗi đau của Bạch Dương – Sóc Trăng) như Quảng Đình Hậu ở Quảng Ngãi (trong bài Vòng xe của Hậu của Vũ Minh Huy – Quảng Ngãi)… Những việc làm của họ, xét theo khía cạnh nào đó lại là hết sức phi thường.

…Còn nhiều nữa, dường như cứ mỗi nhân vật là “bật mí” cho chúng ta một câu chuyện lạ kỳ, một cách sống đặc biệt, vượt lên mẫu số chung của thành công, là vẻ đẹp ấm áp của tâm hồn. Không có một định nghĩa chung là “Sống đẹp” cả, mà đơn giản nó xuất phát từ lòng trắc ẩn, đức hy sinh, tinh thần: “bầu ơi thương lấy bí cùng” mang tính truyền đời của dân tộc Việt. Sống đẹp, không phải là thứ đạo đức suông hay phô diễn làm màu, mà là dấn thân hành động, biến tất cả những cảm xúc, ý niệm thành những việc làm cụ thể, dù là nhỏ bé nhất.

(Trích nguồn: Sống là để cho đi, Nhà văn Trần Nhã Thụy, NXB Trẻ. Năm 2022)

2 7
Đề kiểm tra ngữ văn lớp 9
NTCC

Văn bản 2: Trong hàng trăm tác phẩm dự thi “Sống đẹp” mùa ba với chủ đề : “Trái tim yêu, bàn tay ấm”, nhiều vô cùng như bài viết lay động, những câu chuyện giàu nghị lực của những người thiếu may mắn nhưng luôn chọn cách sống ” Vươn về phía mặt trời”. Đó là nhân vật Lê Thị Linh dù bị bệnh xương thủy tinh nhưng vẫn tự học chữ, viết văn, làm thơ, xuất bản sách, tự học nghề làm hoa giấy, tranh giấy, thiệp giấy chia sẻ yêu thương đến với những phận đời kém may mắn khác; để biến “Từ không thể thành có thể” là anh Nguyễn Trung Hậu, một người luôn gắn nhãn “không thể”, không thể đi lại như mọi người, không thể đi học, không thể mở công ty … giờ đây, trên chiếc xe lăn, anh không chỉ là nhà sáng lập Ngồi Cafe, là chủ một trung tâm Anh ngữ, mà anh còn hỗ trợ giáo dục và sinh kế bền vững cho người khuyết tật. May mắn thay, những chân dung sống đẹp như những ngọn lửa bền bỉ tỏa sáng, như những bông hoa âm thầm tỏa hương sắc, lên tiếng cho cái đẹp và cho những giá trị sâu thẳm, vững bền.

… Có nhiều bạn trẻ bày tỏ những băn khoăn rằng sống đẹp vẫn bị hiểu lầm, sống đẹp cần được công nhận hay sống đẹp có phải là để đánh bóng bản thân? Hẳn đây cũng là thắc mắc của ít không người về hai chữ “Sống đẹp” trong xã hội đầy hoài nghi hiện nay. Nhà văn Anh Khang đã trả lời, nhìn hình ảnh logo “Sống đẹp” khiến anh liên tưởng đến hoa súng, hoa sen – loài hoa nở ra từ đầm lầy hay nói cách khác, sự tinh khiết nhất, thơm ngát nhất của hoa sen được kết tinh từ bùn nhơ. Và Anh Khang nhắn gửi các bạn trẻ rằng, nếu tâm ta là đóa hoa sen, đừng bận lòng đến bùn nhơ bên ngoài.

(Trích nguồn: Trái tim yêu, bàn tay ấm – Nguyễn Ngọc Toàn, Báo Thanh Niên, NXB Trẻ, Năm 2023).

Với 2 văn bản trích dẫn bài viết về cuộc thi “Sống đẹp” do Báo Thanh Niên tổ chức, đề thi không chỉ kiểm tra kiến thức đọc hiểu mà còn khuyến khích học sinh thể hiện quan điểm, suy nghĩ của mình. Bằng đoạn văn từ 6 đến 8 câu, học sinh viết suy nghĩ trước ý kiến cho rằng: “Sống đẹp, không phải là thứ đạo đức suông hay phô diễn làm màu, mà là dấn thân hành động, biến tất cả những cảm xúc, ý niệm thành những việc làm cụ thể, dù là nhỏ bé nhất”.

Sau khi hoàn thành bài kiểm tra môn ngữ văn sáng nay, nhóm học sinh lớp 9 Trường THCS Minh Đức bày tỏ, việc sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa và lại là những văn bản báo chí giúp các em có cảm giác thực tế và nhẹ nhàng hơn khi làm bài kiểm tra. Một văn bản đời sống không chỉ có tác dụng kiểm tra kiến thức kỹ năng môn ngữ văn mà thông qua việc đọc ngữ liệu để làm bài còn giúp học sinh biết về những nhân vật đã sống đẹp mà cuộc thi đề cập đến. Từ đó, học sinh có những thay đổi nhận thức và hành vi trong cuộc sống, dù ở bất cứ hoàn cảnh nào cũng cần sống đẹp cho bản thân và xã hội. Nhóm học sinh chia sẻ các em thích cách ra đề ngữ văn theo cách “đời và người như vậy”.

3 8
Anh Quảng Đình Hậu, nhân vật trong tác phẩm Vòng xe của Hậu, nhận giải Nhân vật được vinh danh Sống đẹp (30 triệu đồng) từ Trưởng ban tổ chức cuộc thi, Tổng biên tập Báo Thanh Niên Nguyễn Ngọc Toàn
ĐỘC LẬP

Giúp học sinh thay đổi hành vi và nhận thức

Chia sẻ với phóng viên Báo Thanh Niên, cô Nguyễn Thị Thanh Hiền, tổ trưởng tổ ngữ văn, Trường THCS Minh Đức, cho hay, với yêu cầu kiểm tra 3 kỹ năng (nhận biết, thông hiểu, vận dụng thấp) trong phần đọc hiểu, người làm đề không được sử dụng nguồn dữ liệu từ sách giáo khoa hiện hành và các văn bản đã được các cơ quan truyền thông thẩm định là nguồn an toàn, đáng tin cậy nhất.

Bên cạnh đó, việc sử dụng ngữ liệu về cuộc thi “Sống đẹp” của Báo Thanh Niên là một hình thức chung tay lan tỏa những điều tốt đẹp đích thực của cuộc sống. Đó cũng là mục đích của giáo dục khi các thầy cô là người chăm sóc vẻ đẹp tâm hồn của cả một thế hệ.

“Mục đích của việc ra đề thi nhằm gắn kết các hoạt động tốt đẹp của xã hội với trường học. Bởi vì việc kiểm tra đánh giá học sinh không chỉ là kiến thức hàn lâm mà là những điều thực tế trong cuộc sống thông qua các kênh thông tin trên báo chí, truyền thông”, cô Thanh Hiền bày tỏ.

Tổ trưởng tổ ngữ văn Trường THCS Minh Đức nói thêm, chủ đề “Sống đẹp” luôn là thông điệp cần thiết cho mọi thế hệ dù già hay trẻ. Thế nhưng, có những con người, việc làm cụ thể đôi khi còn xa lạ với lứa tuổi học sinh. Việc kiểm tra đánh giá phần đọc hiểu bằng văn bản cụ thể về vấn đề này là một cơ hội giúp học sinh tư duy, phản biện và đưa ra nhận thức đúng.

Trao đổi với phóng viên Báo Thanh Niên, bà Trần Thúy An, Hiệu trưởng Trường THCS Minh Đức, cho biết trong những buổi họp chuyên môn, nhà trường luôn định hướng các tổ chuyên môn, trong đó có tổ ngữ văn khi lựa chọn văn bản làm ngữ liệu phải mang tính chất nhân văn, có tính giáo dục, lay động trái tim, suy nghĩ của học sinh.

“Khi làm bài, ngoài việc kiểm tra học sinh thì học sinh cần có sự rung động trong tâm hồn chứ không phải là những văn bản ‘lên gân lên cốt’. Đó là những nội dung khiến học sinh cảm nhận một cách tự nhiên và nhẹ nhàng, từ đó giúp các em thay đổi hành vi và nhận thức trong quãng đời tiếp theo sau khi đọc và làm bài ngữ văn”, cô Thúy An chia sẻ.

Theo Thanh Niên

Bài viết cùng chủ đề:

    1 8

    Tàu du lịch khổng lồ ‘zoom’ vào di sản vịnh Hạ Long

    “Zoom” thật gần, thật rõ vào những điểm đến thiên nhiên – lịch sử – văn hóa của vịnh Hạ Long là điều những người đóng tàu du lịch khổng lồ Grand Pioneers mong muốn. Hải trình mới Ông Lương Thế Tuyên, Phó tổng giám đốc Việt Thuận Group, nhắc đi nhắc lại về vẻ...
    5

    Những hoạt động hấp dẫn dành cho giới trẻ tại lễ hội mùa hè mới

    Lễ hội mùa hè ‘Forest Playground’ vừa công bố sẽ quay trở lại với giới trẻ TP.HCM. Đây là sân chơi thường niên gồm các tổ hợp giải trí, kết hợp giữa cắm trại, trò chơi vận động, triển lãm, cùng với điểm nhấn là sân khấu âm nhạc quy tụ những tên tuổi được...
    1 6

    Vịnh Hạ Long vào nhóm 55 điểm đến đẹp nhất thế giới

    Tạp chí du lịch quốc tế uy tín Travel+Leisure mới đây đã tung ra danh sách 55 điểm đến đẹp nhất thế giới để chiêm ngưỡng. Trong đó, vịnh Hạ Long là một trong số những điểm đến này. Travel+Leisure cho biết, có vô số lý do để đi du lịch, thế nhưng nhiều người...
    img 1177 4167.jpg

    Ý nghĩa của những cái tên ở vùng đất Sài Gòn – Gia Định

    Lịch sử Sài Gòn – Gia Định – TPHCM hơn 300 năm luôn gắn với những địa danh văn hóa, lịch sử, truyền thống của từng vùng đất từ thời khẩn hoang đến nay như Tân Bình, Thủ Ngữ, Thủ Đức, Gò Vấp, Phú Nhuận.  Giải nghĩa cho các địa danh mang tên quen thuộc...
    1 6

    Khi tranh dân gian được “khoác áo mới”

    Cuộc sống hiện đại, công nghệ thay đổi với tốc độ chóng mặt, những giá trị văn hóa cổ truyền luôn đứng trước áp lực bị mai một, biến dạng. Nhưng cũng có những nỗ lực lớn lao nhằm bảo tồn, gìn giữ những di sản quý giá của cha ông, mà dự án của...

Được quan tâm