Giữa lòng Hà Nội, những trang hồi ký của một người con Azerbaijan đã được đánh thức, mở ra một hành trình ký ức đầy xúc động về những ngày đầu gian khó của điện ảnh cách mạng Việt Nam.
Quang cảnh sự kiện
Sáng ngày 5/5 tại Viện Phim Việt Nam, một sự kiện văn hóa đặc biệt đã diễn ra: ra mắt bản dịch tiếng Việt tập truyện ngắn “Những gì tôi thấy ở Việt Nam” của đạo diễn huyền thoại Ajdar Ibrahimov. Nhưng vượt lên trên khuôn khổ của một buổi giới thiệu sách thông thường, đây là cuộc hội ngộ của lòng tri ân và tình hữu nghị xuyên biên giới.
Bà Lê Thị Hà, Viện trưởng Viện Phim Việt Nam
Ngược dòng thời gian về những năm 1959–1962, theo tiếng gọi của tình hữu nghị và lời mời từ Chủ tịch Hồ Chí Minh, đạo diễn Ajdar Ibrahimov đã rời quê hương Azerbaijan đến với dải đất hình chữ S. Khi ấy, điện ảnh Việt Nam vẫn còn là một mảnh đất sơ khai. Chính ông là người đã đặt những viên gạch đầu tiên cho “ngôi nhà” đào tạo điện ảnh chuyên nghiệp, tham gia tuyển chọn và dìu dắt 53 học viên khóa đầu tiên của Trường Điện ảnh Việt Nam.
Ngài Fuad Muradov, Chủ tịch Ủy ban Nhà nước về người Azerbaijan ở nước ngoài của nước Cộng hòa Azerbaijan
Dưới sự dẫn dắt tận tâm của ông, những kiệt tác đầu đời như Con chim vành khuyên, Hai người lính và Một ngày đầu thu đã ra đời. Đặc biệt, những giải thưởng quốc tế đầu tiên tại Liên hoan phim Karlovy Vary năm 1962 chính là lời khẳng định đanh thép cho vị thế của điện ảnh Việt Nam trên bản đồ thế giới, có dấu ấn đậm nét của người thầy ngoại quốc tài hoa.
Ngài Shovgi Mehdizada, Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền nước Cộng hòa Azerbaijan tại nước CHXHCN Việt Nam
Góc nhìn nhân văn qua “ngôn ngữ điện ảnh”
Cuốn sách “Những gì tôi thấy ở Việt Nam” tập hợp 25 tác phẩm từ hồi ký, nhật ký đến truyện ngắn. Với lối viết giàu hình ảnh, nhịp điệu súc tích như những khung hình được cắt dựng tinh tế, Ibrahimov đã tái hiện một Việt Nam thời chiến đầy chân thực.
GS.TS Nguyễn Văn Chiến phát biểu tại sự kiện
Không chỉ là những thước phim tư liệu bằng chữ, tác phẩm còn là bản hòa ca giữa hiện thực khốc liệt và tâm hồn lãng mạn. Qua con mắt của một người bạn quốc tế, hình ảnh người nông dân, các em học sinh và những chiến sĩ Việt Nam hiện lên với tinh thần kiên cường, bất khuất nhưng cũng đầy khát vọng hòa bình. GS.TS Nguyễn Văn Chiến nhận định rằng, giá trị lớn nhất của cuốn sách nằm ở góc nhìn nhân văn, giúp thế hệ hôm nay thấu hiểu sâu sắc hơn về một dân tộc Việt Nam giàu sức sống.
Thứ trưởng Tạ Quang Đông cùng các Đại sứ tặng bằng khen cho học sinh và chụp ảnh lưu niệm tại sự kiện
Nhịp cầu nối những thế hệ. Một điểm nhấn gây xúc động tại sự kiện là sự góp mặt của 27 bức tranh minh họa do các em học sinh thực hiện. Những nét vẽ ngây thơ nhưng đầy cảm xúc đã thổi hồn vào những trang viết của cố đạo diễn, tạo nên một sự tiếp nối kỳ diệu giữa quá khứ và tương lai.
Tại buổi lễ, các đại biểu từ Azerbaijan và Việt Nam đều khẳng định: Mối quan hệ giữa hai quốc gia không chỉ dựa trên các văn bản hợp tác ngoại giao, mà còn được xây dựng bằng mồ hôi, trí tuệ và tình cảm của những cá nhân như Ajdar Ibrahimov. Từ những chuyến thăm lịch sử của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Baku, hay sự giúp đỡ chí tình của hàng ngàn chuyên gia Azerbaijan trong ngành dầu khí, tất cả đã tạo nên một nền tảng hữu nghị vững chắc.
Ba bộ phim “Con chim vành khuyên”, “Hai người lính” và “Một ngày đầu thu” ra đời dưới sự hướng dẫn của ông đã trở thành những cột mốc quan trọng.
Tập truyện ngắn “Những gì tôi thấy ở Việt Nam” của Ajdar Ibrahimov – đạo diễn, biên kịch, nhà văn nổi bật của Azerbaijan.
Sự kiện ra mắt cuốn sách lần này không chỉ là một hoạt động hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc, mà còn là lời nhắc nhớ về một người bạn lớn. Dẫu Ibrahimov đã đi xa, nhưng “những gì ông thấy” và những gì ông đã làm cho Việt Nam sẽ mãi là một phần di sản không thể tách rời của nền văn hóa hai nước.
