Ngày 5/6, tại Hà Nội, Bệnh viện Châm cứu Trung ương đã tổ chức Hội thảo quốc tế “Ứng dụng Trí tuệ nhân tạo và Công nghệ tiên tiến trong Y học cổ truyền” (AITM 2026). Sự kiện đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong nỗ lực hiện đại hóa nền y học dân tộc, thu hút sự tham gia của hơn 400 chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp công nghệ uy tín từ Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản và Hoa Kỳ.
Từ kho tàng “giấy” đến dữ liệu số.
Phát biểu khai mạc, PGS.TS Trần Văn Thanh, Giám đốc Bệnh viện Châm cứu Trung ương, Trưởng Ban tổ chức, nhấn mạnh y học cổ truyền Việt Nam vốn sở hữu một kho tàng tri thức đồ sộ về chẩn đoán, dược liệu và dưỡng sinh. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất hiện nay là phần lớn dữ liệu vẫn nằm rải rác dưới dạng hồ sơ giấy hoặc kinh nghiệm cá nhân, khiến việc kế thừa, chuẩn hóa và nghiên cứu khoa học gặp nhiều khó khăn.
”Chuyển đổi số không đơn thuần là áp dụng công nghệ, mà là quá trình chuyển hóa kho tàng tri thức từ kinh nghiệm phân tán thành hệ thống dữ liệu chuẩn hóa, có thể kiểm chứng và tích hợp sâu rộng với y học hiện đại,” PGS.TS Trần Văn Thanh khẳng định.
PGS.TS Trần Văn Thanh, Giám đốc Bệnh viện Châm cứu Trung ương, Trưởng Ban tổ chức Hội thảo AITM 2026 phát biểu khai mạc sự kiện (Ảnh: BTC).
Cũng theo Ông, trong thời gian tới, ngành sẽ ưu tiên số hóa hồ sơ chuyên ngành, xây dựng cơ sở dữ liệu dược liệu, thiết lập bản đồ vùng trồng và hệ thống truy xuất nguồn gốc. Đây được xem là “xương sống” để nâng cao tính minh bạch, chất lượng và giá trị kinh tế cho dược liệu Việt Nam trên trường quốc tế.
AI: “Cánh tay nối dài” của thầy thuốc.
Nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kiện, TS.BS Vũ Mạnh Hà, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế, cho rằng trong bối cảnh toàn cầu đang chuyển mình mạnh mẽ, y học cổ truyền đang đứng trước cơ hội bứt phá chưa từng có.
TS.BS Vũ Mạnh Hà, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế cho rằng AI có thể mở ra không gian phát triển mới cho y học cổ truyền trong nghiên cứu, đào tạo và khám chữa bệnh (Ảnh: BTC).
Trí tuệ nhân tạo (AI) chính là công cụ đắc lực để đổi mới nghiên cứu, đào tạo và khám chữa bệnh.
”Việc số hóa các bài thuốc, hồ sơ bệnh án và dữ liệu lâm sàng sẽ tạo nền tảng để xây dựng hệ thống dữ liệu lớn (Big Data). Đây là chìa khóa để phân tích mô hình bệnh tật, hỗ trợ thầy thuốc chẩn đoán chính xác hơn và thực hiện cá thể hóa phác đồ điều trị,” TS.BS Vũ Mạnh Hà chia sẻ.
Tuy nhiên, các chuyên gia tại hội thảo cũng thống nhất một quan điểm then chốt: AI không bao giờ thay thế được vai trò của người thầy thuốc. Thay vào đó, AI đóng vai trò là “trợ lý” đắc lực, hỗ trợ bác sĩ trong thực hành lâm sàng, quản lý y tế và bảo tồn các giá trị tinh hoa của y học dân tộc.
Dấu ấn diễn đàn khoa học quốc tế.
Hội thảo AITM 2026 là diễn đàn khoa học quy mô quốc tế đầu tiên tại Việt Nam tập trung chuyên sâu vào ứng dụng AI, Big Data và AI tạo sinh trong y học cổ truyền. Với 19 báo cáo chuyên sâu, các chuyên gia đã đưa ra nhiều giải pháp khả thi trong việc quản lý dữ liệu lâm sàng và phát triển dược liệu bền vững.
Sự kiện không chỉ là nơi trao đổi học thuật mà còn mở ra tầm nhìn mới: kết hợp tri thức ngàn năm với công nghệ hiện đại. Việc ứng dụng công nghệ số không chỉ giúp y học cổ truyền giữ gìn bản sắc mà còn tạo thêm động lực, giúp lĩnh vực này phát triển mạnh mẽ và thích ứng linh hoạt trong kỷ nguyên số.
Hoàng Tâm
